PROGRAMMA:

VAN DE OUDE EN NIEUWE WERELD

Duke Ellington was een Amerikaans jazzpianist, orkestleider en componist. Hij wordt algemeen beschouwd als de belangrijkste musicus uit de gehele jazzgeschiedenis. Zijn compositie Sacred Concerts tipt aan de wortels van Ellingtons bestaan vanwege zijn roots in de Afrikaans-Amerikaanse cultuur en affiniteit met showbusiness. Het werk toont een diep religieus vertrouwen en heeft een universeel karakter dat is verzegeld met een persoonlijke en muzikale handtekening.

Tijdens het laatste decennium van zijn leven schreef Ellington religieuze muziek, waaronder drie verschillende versies van Sacred Concerts. Het openingskoor, In the Beginning God, werd in de jaren ‘60 veelvuldig uitgevoerd in Duitse kerken. Ellington sprak zelf over zijn compositie als “het meest belangrijke wat ik ooit heb geschreven” maar herhaalde daarbij ook nadrukkelijk dat hij heeft getracht geen liturgische ‘Mis’ te componeren. Blijkbaar was de componist in zijn werk op zoek naar een universele manier van religiositeit die niet direct was gekoppeld aan een specifieke geloofsgemeenschap.

Sacred Concerts sluit hier naadloos op aan. Het Brabants Jazz Orkest en Capella Brabant gaan een unieke samenwerking aan en onderzoeken daarmee de mogelijkheden voor combinaties en vereniging van koor-, jazz- en bigbandmuziek. Het project draagt hierdoor bij aan de ontwikkeling van beide muziekstijlen in de Provincie Noord-Brabant en wil zo een voorbeeld zijn voor vergelijkbare onderzoeks- en samenwerkingsprojecten in de toekomst. 

duke EllingtonDe oude en de nieuwe wereld zijn in het werk aan elkaar verbonden. De schrijfwijze voor het koor is min of meer traditioneel. De koorzettingen hebben weliswaar een jazzy touch, maar zouden net zo goed op het Europese continent geschreven kunnen zijn. De compositie, orkestratie, soli en akkoordverloop zijn van de Amerikaanse jazzmusicus Ellington ten top. En alle lagen gezamenlijk passen wonderwel bij elkaar. De Nieuwe Wereld Amerika en de Oude Wereld Europa zijn op deze wijze muzikaal verenigd. Sacred Concerts is een historisch werk geworden dat in de jaren ’60 en ’70 richting gaf aan het samenbrengen van jazz en religiositeit.

Voor deze uitvoering is gekozen voor een arrangement uit 1999 van Örjan Fahlström. De Zweedse musicus Fahlström is docent jazzcompositie en arrangeren en hoofd van de afdeling van de Koninklijke Muziek Academie in Stockholm. Dit is notabene hetzelfde instituut waar Ellington een paar jaar voor zijn dood in 1971 als eerste jazzmusicus werd benoemd! Fahlström maakte een weloverwogen selectie uit de verschillende versies van 1965, 1968 en 1973. De versie van Fahlström betreft een Nederlandse première.

marc versteeg

Wilt u alvast wat in de stemming komen? Luistert u dan naar "In the beginning God / Almighty God" en "Freedom".